Maker Stories! Hout- en metaalboren: Hoe onderscheid je de varianten?

Bijna elke vakman is waarschijnlijk bekend met het probleem om de juiste boor voor het betreffende materiaal te vinden. Bij aankoop zijn de boren overzichtelijk in sets gerangschikt en duidelijk gelabeld. Dergelijke sets bevatten meestal boren van verschillende maten voor metaal, hout en steen. In de loop der tijd raakt alles door elkaar en weet je niet meer welke boor voor wat geschikt is.

Geweldige ideeën van hout

Hoe herken je een houtboor?

Het belangrijkste onderscheidingskenmerk van de houtboor in vergelijking met andere boren is de centerspit. Deze dient om de boor uit te lijnen en maakt voorboren overbodig. Wanneer de boor wordt geplaatst, zorgt de centerspit ervoor dat de boor niet kan weglopen. Bovendien bevindt zich op de schacht een spiraal die houtkrullen uit het boorgat verwijdert. Houtboren hebben 2 scherpe snijkanten, die aan de buitenkant dieper zijn dan aan de binnenkant. Ze worden gemaakt van gereedschapsstaal, een legering van chroom-vanadium en staal of koolstofstaal.

Hoe herken je een metaalboor?

Kenmerkend voor metaalboren is hun kegelvormige punt. Ze zijn voorzien van 2 scherpe snijkanten. Sommige metaalboren zijn gecoat. Met de metaalboor kun je naast ijzer en staal ook koper, messing en aluminium bewerken. De metaalboor kan ook worden gebruikt voor boren in kunststof. Op sommige metaalboren staat de afkorting HSS. Dit is de aanduiding voor het materiaal waaruit de boor is vervaardigd. HSS betekent High Speed Steel, in het Nederlands snelstaal.

Tip: Het is het beste om de boren rustig te bekijken en ze in doosjes of bakken te sorteren, die je vervolgens labelt. Dan kan het niet meer gebeuren dat je een verkeerde boor gebruikt of deze zelfs verhit.

Welke andere boren zijn gebruikelijk?

In sets voor doe-het-zelvers vind je meestal ook steenboren en universele boren.

Steenboren

De steenboor herken je aan de gesoldeerde wigvormige punt van hardmetaal. Steenboren worden gebruikt in klopboormachines of boorhamers. De harde punt heeft als taak het materiaal te vergruizen en het binnendringen van de boor mogelijk te maken. Is de snijkant bot, dan is de steenboor geschikt voor massief metselwerk zoals bakstenen, natuurstenen of beton. Een geslepen snijkant wordt zonder klopfunctie gebruikt. Deze is bedoeld voor poreuze materialen zoals tegels of holle blokken.

Universele boren

Dit type boor is bedoeld voor samengestelde materialen die uit meerdere stoffen bestaan. De punt is hard en geslepen. Hierdoor is hij geschikt voor steen en hout. Ook voor klopboorwerkzaamheden kan hij worden gebruikt.

Kun je met een houtboor metaal boren?

Dat is geen goed idee, omdat de houtboor over een centerspit beschikt. Door de hoge toeren en de sterke druk verhit de centerspit zeer sterk en zal de boor vroeg of laat verhit raken.

Kun je met een metaalboor hout boren?

Dat is in principe mogelijk, maar moeizaam. Aangezien de metaalboor geen centerspit heeft, moet je het werkstuk voorboren, zodat de boor grip krijgt. De snelheid moet vrij laag zijn en de druk niet te hoog, zodat het boorgat niet uitscheurt. Bij diepere gaten moet je af en toe stoppen en de boor eruit trekken, omdat de spiraal in de schacht niet is ontworpen voor het afvoeren van de krullen.

Zou je dan niet een universele boor kunnen gebruiken?

De universele boor is bedoeld voor samengestelde materialen. In principe kun je hiermee ook hout, metaal of steen boren, maar de resultaten zijn niet zo goed als bij speciaal voor deze materialen ontworpen boren.

Geweldige ideeën van metaal